شهر

فصلنامه معماری و فرهنگ . سال شانزدهم . شماره‏ پنجاه‌وپنجم . بهار ۱۳۹۷ . صفحات ۸۷ تا ۹۱

. شهر قدیم فرانکفورت؛‌‌ تکه‌ا‌ی‌کوچک از تاریخ .

مقاله «شهر قدیم فرانکفورت؛ تکه‌ای کوچک از تاریخ» روایت اجمالی از تاریخ بازسازی فرانکفورت است و از این رو اهمیت دارد که نشان میدهد چرا بازسازی در چنین شهری، نهتنها نمیتواند تصمیمی وابسته به یک نهاد دولتی باشد که با بخشنامه ابلاغ شود، بلکه بهواسطه درگیری تمامعیارش در همه جنبههای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی خواهناخواه به بحثی عمومی در شهر تبدیل میشود. روایتی از جستوجوی هویت میان بناهای ویرانه و فضاهای از دسترفته در شهری که بیش از نیمی از خانه‌ها و تقریباً تمامی ساختمان‌های عمومی آن ویران شدند. ... ادامه
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال شانزدهم . شماره‏ پنجاه‌وپنجم . بهار ۱۳۹۷ . صفحات ۹۳ تا ۹۵

. اهواز. خیابان انوشه: سرگذشت یک تحول .

فاصلۀ زیاد میان مردم و شهرداری یکی از مسائل مهمی است که در شکل‌گیری شهرها در دوران معاصر مشکلات عمده‌ای ایجاد کرده است. تجربۀ سرگذشت خیابان انوشه در اهواز یکی از تجربه‌های موفقی است که این فاصله را کمتر کرده و به تعامل میان مردم محلی و شهرداری منجر شده است. این مقاله این جریان از تعامل را روایت می‌کند. به طور خلاصه می‌توان گفت هم‌بستگی مردم محلی خیابان انوشه برای رونق بخشیدن به این خیابان، موجب تغییر تصمیمات شهرداری برای مخدوش کردن چهرۀ آن شد. ... ادامه
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال شانزدهم . شماره‏ پنجاه‌وپنجم . بهار ۱۳۹۷ . صفحات ۹۶ تا ۹۹

. بازآفرینی میدان شهرداری رشت . مهندسین مشاور پلشیر .

از دلپذیرترین مکان‌ها در هر شهر میدان‌های قدیمی آن شهر است که در صورت توجه و رسیدگی به مکان مناسبی برای تجمع و گشت‌وگذار مردم آن شهر تبدیل می‌شود. در شهر رشت میدان شهرداری دومین میدان قدیمی شهر محسوب می‌شود و بناهای تاریخی بسیاری در اطراف آن حفظ شده‌اند. با وجود اینکه این میدان همواره مورد توجه مردم بوده و وقایع تاریخی مهمی را به خود دیده است؛ به دلیل کمبود بودجه، طرح بازآفرینی آن تا سال ۹۱ به تأخیر انداخته شده بود. با پافشاری یکی از شهردارهای رشت این طرح بالاخره در سال ۱۳۹۵ افتتاح و نتیجه نهایی با استقبال نسبتاً خوبی مواجه شد. ... ادامه
شوادان
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال هفدهم . شماره‏ پنجاه‌وششم . بهار ۱۳۹۸ . صفحات ۹۸ تا ۱۰۱

. شوادان، فضایی برای آسایش اقلیمی .

موضوعِ این مقاله معرفیِ شوادان‌ها به عنوان راه‌کاری در برابر گرمای طاقت‌فرسای خوزستان است. شوادان فضایی دست‌کند در زیرِ زمین است. این فضاها در شوشتر و دزفول یافت می‌شوند که در ماه‌های گرم سال دمایی بیش از ۵۰ درجه دارند؛ اما در شوادان‌ها دمای هوا بین ۱۸ تا ۲۵ درجه است. دسترسی این شوادان‌ها از پله‌ای در صحن خانه‌ها بود. عموماً شوادان‌ها از طریقِ راه‌روهایی به هم متصل بودند؛ این راه‌روها تا کرانۀ رودخانه امتداد داشتند و هوای مطبوعِ کنارِ آب را به درونِ شوادان‌ها هدایت می‌کردند. ... ادامه
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال پانزدهم . شماره پنجاه و سوم . زمستان ۱۳۹۳ . صفحه ۱۰۶

. اعیانی‌سازی: روند مرمت و نوسازی در بافت‌های ارزشمند مراکز شهری برای طبقات مرفه‌تر در اروپا .

اگر در کنار مرمت و بازسازی محله‌های تاریخی به جریان یافتن زندگی در این بافت‌ها توجه نشود، عملکرد آنها ضعیف باقی خواهد ماند. یکی از مهم‌ترین اتفاق‌های شهرسازی در شهرهای اروپایی از نیمه‌ی دوم قرن بیستم، باززنده‌سازی محله‌های قدیمی شهر به شیوه اعیانی‌سازی بوده است. اعیانی‌سازی بر پایه جذب طبقه اعیان جامعه از ویلاهایشان در حومه شهر به سمت خانه‌های اشرافی و قدیمی مرکز شهر شکل می‌گیرد. در نتیجه برخلاف پروژه‌های بهسازی، در اعیانی‌سازی کمتر به تقویت احساس تعلق و مشارکت ساکنین فعلی آن محله‌ها توجه می‌شود؛ اما کیفیت محیطی و حفاظت کالبدی در آن بیشتر است. در یک پروژه اعیانی‌سازی تردد سواره محدود می‌شود و امکانات رفاهی آن افزایش می‌یابد. ... ادامه
بافت تاریخی اردكان
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال پانزدهم . شماره‏ پنجاه‌وچهارم . تابستان ۱۳۹۵ . صفحات ۹۶ تا ۱۰۰

. یک طرح، یک تجربه: گزارشی از روند اجرای طرح بازآفرینی بافت تاریخی اردکان (۱۳۷۹-۱۳۹۳) .

شهر اردکان از جمله شهرهایی است که بخش زیادی از بافت قدیمی آن سالم مانده است. هرچند این بافت نیز طی خیابان‌کشی‌های دوره پهلوی آسیب‌های فراوانی دیده است. در دوران اخیر، سرمایه‌گذاری صنعتی در اردکان بار دیگر این شهر را در معرض آسیب‌های کالبدی و فرهنگی قرار داد. در نتیجه برای جلوگیری از این روند تخریب، در سال ۱۳۷۹، پروژهایی با عنوان «توسعۀ پایدار از طریق توانمندسازی جوامع محلی» در بافت تاریخی آغاز شد. در این پروژه چند موسسه منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای با مشارکت نیروهای بومی اردکان فعالیت‌های حفاظتی شهر اردکان را آغاز کردند. به این ترتیب تا سال ۹۳ اقدامات فراوانی در جهت مرمت بافت، رونق بازار صنایع بومی اردکان، برگزاری کارگاه‌های فرهنگی، آزمایش‌هایی بر روی مصالح بومی منطقه، پژوهش‌های تاریخی و معماری اردکان و ... صورت گرفت. ... ادامه
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال پانزدهم . شماره پنجاه‌وسوم . زمستان ۱۳۹۳ . صفحات ۱۰۴ تا ۱۰۵

. عزیمت در فضای شهری .

اگر نگاه خطی و مکانیکی به زمان کنار گذاشته شود، آن‌گاه فضاهای شهری به مکان‌هایی برای عزیمت تبدیل می‌شوند. مکان‌هایی که شما را به زمان دیگری پرتاب می‌کنند. تجربه‌ای از فضا که لزوماً با نوستالژی یا حسرت نسبت به گذشته همراه نیست. عزیمت به هر زمان دیگری جز گذشته حسرت‌آفرین، حتی به آینده در همه فضاهای شهری از جمله میدان و بازار محقق می‌شود و خیابان می‌تواند بهترین مکان برای عزیمت باشد. ... ادامه
سیل پاکستان
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال هفدهم. شماره‏ پنجاه‌وششم . بهار ۱۳۹۷ . صفحات ۸۶ تا ۹۱

. سیل بزرگ پاکستان در سال ۲۰۱۰: مروری بر تجربه اسکان پس از سانحه توسط برنامه اسکان بشر ملل متحد (هبیتات) .

در سال ۲۰۱۰ سیل مهیبی در پاکستان رخ داد. به حدی که دولتِ پاکستان تواناییِ بازسازی و رسیدگی به مردم را نداشت و سازمان ملل به یاری این کشور شتافت و دفتر برنامه اسکان بشر ملل متحد در پاکستان مسئولیت جمع‌آوری کمک‌های مالی و سامان‌دهیِ پروژۀ اسکانِ مناطقِ آسیب‌دیده را پذیرفت. این پروژه به دفتر هبیتات در پاکستان ارجاع شد و هدفِ آن تأمینِ زیرساخت‌های لازم برای حیات‌بخشی به شهرها و روستاهای ویران بود. هدفِ این مقاله معرفیِ این پروژه و نتایجِ حاصل از اجرای آن است تا مسیر طی شده برای به ثمر رسیدنِ پروژۀ هبیتات در پاکستان و نتایجِ و بایدها و نبایدهایی که در اجرای چنین پروژه‌هایی لازم است را مرور کنیم. ... ادامه
رودخانه دانوب
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال هفدهم . شماره‏ پنحاه‌وششم . بهار ۱۳۹۸ . صفحات ۹۲ تا ۹۷

. سازوکار همکاری بین‌المللی برای همزیستی با رودخانه دانوب .

رودخانه دانوب از موفق‌ترین مثال‌ها در موضوع مشارکت کشورهای مختلفی است که در یک حوزه است. تنها زلزله‌ و یا سیل را نمی‌توان فاجعه دانست و بروز آلودگی‌های زیست‌محیطی به خودی خود می‌توانند فاجعه‌ای خاموش باشند. در چنین مواردی به‌خصوص وقتی که حوزه عمل میان چند کشور مشترک است، مشکلات دیگری چون عدم هماهنگی‌ها و قبول نکردن مسئولیت‌ها روند بهبود اوضاع را در دست‌اندازهای پیاپی می‌اندازند. در این یادداشت می‌خوانیم که چگونه کشورهای حوضه رودخانه دانوب طی یک روند مثبت و روبه‌جلو توانستند تصمیم‌هایی اتخاذ و آنها را عملیاتی کنند، به دانوب حیاتی دوباره ببخشند و متقابلاً همگی از مزایای این تغییر بهره‌مند شوند. ... ادامه
شهر فاس
فصلنامه معماری و فرهنگ . سال پانزدهم . شماره پنجاه‌وچهارم . تابستان ۱۳۹۵ . صفحات ۸۲ تا ۸۵

. احیای رودخانه در شهر فاس؛ احیای ساختار شهر . عزیزه چائونی .

شهرهای کهن در مواجهه با تمدن صنعتی با مسائل مشترکی روبه‌رو بودند. بسیاری از این شهرها استقلال خود را با از سر گذراندن دوران استعمار به دست آورده‌اند، گروهی از ساکنان اصیل خود را از دست داده و میزبان مهاجران شده‌اند و میراث معماریشان رو به زوال نهاده است. فاس پایتخت قدرتمند تاریخی مراکش بر منابع آبی خود مستقر است. زندگی مدرن، این شهر پویا در جوار رودخانه آن را به شهری آلوده بدل کرد. راه‌حل‌های مقطعی برای خروج از این وضعیت نابسامان ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد شهری آن را بیش از پیش نادیده می‌گرفت. عزیزه چائونی از فرصت وام تعلق گرفته به شهر برای ساماندهی یکی از معضلات شهر یعنی فاضلاب استفاده کرد،‌ بر نگاه کوتاه‌مدت و مقطعی در حل مسئله غلبه کرد و به نتایج قابل‌قبولی دست یافت. ... ادامه